เวลาเป็นอีกปัจจัยที่สำคัญอย่างยิ่ง ผู้ป่วยบางรายอาจได้รับยาละลายลิ่มเลือดภายในช่วงเวลาที่เหมาะสม หรือได้รับการนำลิ่มเลือดออกด้วยสายสวนในกรณีที่เข้าเกณฑ์ ยิ่งได้รับการประเมินเร็ว แพทย์ก็ยิ่งมีโอกาสเลือกวิธีรักษาที่เหมาะสมได้ทันท่วงที
Chapter 2: รู้จักสัญญาณ FAST และวิธีลดความเสี่ยงในช่วงอากาศหนาว
วิธีสังเกตอาการโรคหลอดเลือดสมองที่เข้าใจง่ายคือหลัก FAST ซึ่งช่วยให้คนรอบข้างจดจำสัญญาณเตือนสำคัญได้อย่างรวดเร็ว
-
F – Face: ใบหน้าเบี้ยว มุมปากตก หรือยิ้มแล้วใบหน้าสองข้างไม่เท่ากัน
-
A – Arms: แขนหรือขาข้างหนึ่งอ่อนแรง ยกแขนสองข้างแล้วข้างหนึ่งตกลง
-
S – Speech: พูดไม่ชัด พูดติดขัด สับสน หรือไม่เข้าใจคำพูด
-
T – Time: รีบโทรเรียกรถพยาบาลทันที จดจำเวลาที่เริ่มมีอาการ และนำส่งโรงพยาบาลที่สามารถดูแลโรคหลอดเลือดสมองได้
นอกจากอาการเหล่านี้ ผู้ป่วยบางรายอาจมีอาการมองเห็นผิดปกติ เดินเซ เสียการทรงตัว หรือปวดศีรษะรุนแรงอย่างฉับพลัน หากสงสัยว่าเป็นโรคหลอดเลือดสมอง แม้อาการจะดีขึ้นเองก็ไม่ควรนิ่งนอนใจ เพราะอาจเป็นสัญญาณของภาวะฉุกเฉินที่ต้องได้รับการประเมินจากแพทย์
สิ่งสำคัญคือไม่ควรรอดูอาการ ไม่ควรให้ผู้ป่วยขับรถไปโรงพยาบาลเอง และไม่ควรให้ยา อาหาร หรือน้ำทางปากในระหว่างที่มีอาการผิดปกติ เนื่องจากผู้ป่วยอาจมีปัญหาในการกลืน ควรโทรแจ้งหน่วยฉุกเฉินและทำตามคำแนะนำของเจ้าหน้าที่
สำหรับการป้องกัน แพทย์แนะนำให้ดูแลสุขภาพอย่างต่อเนื่อง โดยเฉพาะผู้ที่มีอายุมากกว่า 50 ปี หรือมีโรคประจำตัว ควรวัดความดันโลหิตเป็นประจำ ควบคุมระดับน้ำตาลและไขมันในเลือด รับประทานยาตามคำสั่งแพทย์ และเข้ารับการตรวจติดตามตามนัด ผู้ที่มีภาวะหัวใจห้องบนสั่นพลิ้วควรปรึกษาแพทย์เกี่ยวกับการป้องกันลิ่มเลือดอย่างเหมาะสม ไม่ควรหยุดหรือปรับยาเอง
เมื่ออากาศเย็น ควรสวมเสื้อผ้าให้ความอบอุ่น หลีกเลี่ยงการเปลี่ยนอุณหภูมิอย่างฉับพลัน และระมัดระวังการออกไปทำกิจกรรมกลางแจ้งในช่วงเช้าที่อากาศหนาวจัด นอกจากนี้ ควรรับประทานอาหารที่สมดุล เพิ่มผักและผลไม้ ลดอาหารเค็มจัดและอาหารทอด ออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอตามความเหมาะสม งดสูบบุหรี่ และจำกัดการดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์
โรคหลอ