ทิชชู่เปียกที่ดูเหมือนไม่มีอันตราย กลับกลายเป็นประเด็นเตือนภัยเร่งด่วนจากหน่วยงานสาธารณสุขของสหราชอาณาจักร หลังพบผู้ติดเชื้อแบคทีเรียชนิดหนึ่งที่อาจเป็นอันตรายถึงชีวิตอย่างน้อย 59 ราย และมีรายงานผู้เสียชีวิตแล้ว 1 ราย
สำนักงานความมั่นคงด้านสุขภาพแห่งสหราชอาณาจักร (UKHSA) และหน่วยงานกำกับดูแลยาและผลิตภัณฑ์ดูแลสุขภาพของสหราชอาณาจักร (MHRA) ระบุว่า ความเสี่ยงในการติดเชื้อยังคงมีอยู่ หากยังคงใช้ทิชชู่เปียกทำความสะอาดผิวบางประเภทที่ไม่มีแอลกอฮอล์และไม่ผ่านการฆ่าเชื้อ ผลิตภัณฑ์เหล่านี้อาจปนเปื้อนแบคทีเรีย Burkholderia stabilis หรือเรียกย่อว่า B. stabilis
แม้ว่าล็อตสินค้าที่เกี่ยวข้องจะถูกเรียกคืนจากตลาดแล้ว แต่หน่วยงานเตือนว่าสินค้าบางส่วนอาจยังคงอยู่ในตู้ยาประจำบ้านของประชาชน
Burkholderia stabilis เป็นแบคทีเรียที่พบได้ตามธรรมชาติในดินและน้ำ สำหรับคนส่วนใหญ่ที่มีสุขภาพแข็งแรง มักไม่ก่อให้เกิดอันตราย อย่างไรก็ตาม ในกลุ่มเสี่ยงบางราย อาจทำให้เกิดการติดเชื้อรุนแรงได้![]()
ตามสถิติ ตั้งแต่เดือนมกราคม 2018 ถึงวันที่ 3 กุมภาพันธ์ปีนี้ สหราชอาณาจักรพบผู้ติดเชื้อที่เกี่ยวข้องกับการระบาดครั้งนี้รวม 59 ราย เพิ่มขึ้น 8 รายจากรายงานเมื่อเดือนสิงหาคมปีที่ผ่านมา ในจำนวนนี้มีหลายรายที่ติดเชื้อรุนแรงต้องเข้ารับการรักษาในโรงพยาบาล และมี 1 รายที่ยืนยันว่าเสียชีวิตโดยเกี่ยวข้องโดยตรงกับการติดเชื้อ Burkholderia stabilis
ดร.เจมส์ เอลสตัน ผู้เชี่ยวชาญด้านระบาดวิทยาและสาธารณสุขของ UKHSA เน้นย้ำว่า ประชาชนไม่ควรใช้และควรกำจัดทิชชู่เปียกที่ไม่ผ่านการฆ่าเชื้อและไม่มีแอลกอฮอล์ ซึ่งถูกระบุว่าเกี่ยวข้องกับการระบาดทันที เขากล่าวว่า ความเสี่ยงโดยรวมต่อสาธารณชนอยู่ในระดับต่ำ เนื่องจากผลิตภัณฑ์ถูกเรียกคืนแล้ว แต่ยังคงพบผู้ป่วยเพิ่มเติมในกลุ่มผู้เปราะบาง และมีผู้เสียชีวิต 1 รายที่เกี่ยวข้อง
ผู้เชี่ยวชาญยังเตือนว่า ทิชชู่เปียกที่ไม่ผ่านการฆ่าเชื้อและไม่มีแอลกอฮอล์ ไม่ว่าจะเป็นยี่ห้อใด ไม่ควรใช้กับแผลเปิด บริเวณผิวหนังที่บาดเจ็บ หรือใช้ทำความสะอาดสายให้น้ำเกลือทางหลอดเลือดดำ
ผลิตภัณฑ์ 4 รายการที่ห้ามใช้อย่างเด็ดขาด ได้แก่ ValueAid Alcohol Free Cleansing Wipes, Microsafe Moist Wipe Alcohol Free, Steroplast Sterowipe Alcohol Free Cleansing Wipes และ Reliwipe Alcohol Free Cleansing Wipes โดยในกรณีของ Reliwipe พบการปนเปื้อนแบคทีเรีย Burkholderia สายพันธุ์อื่น ซึ่งไม่เกี่ยวข้องโดยตรงกับการระบาดครั้งนี้
ผลิตภัณฑ์เหล่านี้ไม่มีแอลกอฮอล์และไม่ได้ระบุว่า “sterile” หรือผ่านการฆ่าเชื้ออย่างสมบูรณ์ ความเสี่ยงโดยรวมถือว่าต่ำ แต่แบคทีเรียสามารถเข้าสู่ร่างกายได้หากใช้กับผิวหนังที่ถลอก บาดเจ็บ หรือใช้ทำความสะอาดอุปกรณ์ทางการแพทย์ เช่น สายให้น้ำเกลือ
ในกรณีรุนแรง การติดเชื้อ Burkholderia stabilis อาจนำไปสู่ภาวะติดเชื้อในกระแสเลือด ซึ่งเป็นปฏิกิริยาภูมิคุ้มกันที่รุนแรงเกินไปของร่างกายต่อการติดเชื้อ และอาจทำให้เนื้อเยื่อเสียหาย อวัยวะล้มเหลวหลายระบบ และเสียชีวิตได้
MHRA ได้ออกประกาศเตือนไปยังผู้ค้าปลีก บุคลากรทางการแพทย์ และผู้ป่วยตั้งแต่เดือนมิถุนายนปีที่ผ่านมา และผลิตภัณฑ์ที่เกี่ยวข้องถูกนำออกจากชั้นวางแล้ว อย่างไรก็ตาม ประชาชนยังคงได้รับคำแนะนำให้ตรวจสอบตู้ยาที่บ้าน หากพบผลิตภัณฑ์ดังกล่าว ควรหยุดใช้ทันทีและกำจัดทิ้งเพื่อลดความเสี่ยงในการติดเชื้อ
นางอลิสัน เคฟ ผู้อำนวยการด้านความปลอดภัยของ MHRA กล่าวเพิ่มเติมว่า ก่อนใช้ทิชชู่เปียกกับผิวหนังที่บาดเจ็บ ควรตรวจสอบฉลากคำว่า “sterile” อย่างละเอียด ผู้ที่มีสายให้น้ำเกลือที่บ้านควรปฏิบัติตามคำแนะนำของแพทย์หรือพยาบาลอย่างเคร่งครัด![]()
อาการของการติดเชื้อ Burkholderia stabilis อาจแตกต่างกันไปตามตำแหน่งและความรุนแรงของการติดเชื้อ สำหรับแผล มักมีอาการแดง บวม ปวดมากขึ้น บริเวณรอบแผลอุ่นร้อน มีหนองหรือของเหลวไหลออก หากเกี่ยวข้องกับสายให้น้ำเกลือ อาจมีอาการแดง บวม ปวดบริเวณที่ใส่สาย ร่วมกับไข้หรือหนาวสั่น
ในกรณีรุนแรง ผู้ป่วยอาจมีสัญญาณของภาวะติดเชื้อในกระแสเลือด เช่น ผิวซีด ผื่นที่ไม่จางเมื่อกด หายใจลำบาก
กลุ่มที่มีความเสี่ยงสูงต่อภาวะแทรกซ้อนรุนแรง ได้แก่ ผู้ที่มีภูมิคุ้มกันบกพร่อง ผู้ป่วยโรคซิสติกไฟโบรซิส และผู้ที่ใช้สายให้น้ำเกลือที่บ้าน
เหตุการณ์ครั้งนี้ตอกย้ำว่า ผลิตภัณฑ์ดูแลส่วนบุคคลที่ดูเหมือนเรียบง่าย ก็อาจมีความเสี่ยงหากใช้งานไม่ถูกต้อง การอ่านฉลากอย่างละเอียดและใช้ให้ตรงตามคำแนะนำ โดยเฉพาะกับผิวหนังที่บาดเจ็บ เป็นปัจจัยสำคัญในการลดความเสี่ยงการติดเชื้อ