ต้นไม้ไล่ยุง ปลูกต้นไม้เหล่านี้ในบ้าน วิธีธรรมชาติเพื่อไล่ยุงโดยไม่ต้องใช้สารเคมี

ยุงเป็นศัตรูตัวฉกาจของบ้านเรา โดยเฉพาะในฤดูฝน หลายคนจึงหาวิธีไล่ยุงโดยไม่พึ่งสารเคมี ต้นไม้ไล่ยุง จึงกลายเป็นทางเลือกที่น่าสนใจ เพราะนอกจากจะช่วยเพิ่มความสวยงามให้บ้านแล้ว ยังส่งกลิ่นหอมหรือปล่อยสารที่ยุงไม่ชอบออกมาในอากาศอีกด้วย

ต้นไม้ไล่ยุงยอดนิยม

• • ตะไคร้หอม - ตะไคร้สวน มีสาร citronella ที่เป็นกลิ่นมะนาวเข้มข้น ซึ่งเป็นที่รู้จักในวงการผลิต สเปรย์กันยุง ว่าช่วยปิดกลิ่นที่ดึงดูดยุงได้ 
  • โรสแมรี  กลิ่นคล้ายสนหรือยางไม้ เข้มข้นพอที่ยุงจะไม่ชอบเข้าใกล้ อีกทั้งดูแลรักษาง่าย เหมาะกับการปลูกในกระถางหน้าบ้าน 
  • ลาเวนเดอร์ ดอกสีม่วงสดใส กลิ่นผ่อนคลาย แต่ภายในมีกลิ่น Linalool ที่ยุงไม่ชอบ จึงมักถูกใช้ในรูปแบบน้ำมันหอมระเหย
  • โหระพา กลิ่นสมุนไพรที่โดดเด่น ความเข้มข้นของน้ำมันหอมระเหยทำให้ยุงไม่อยากเข้ามาใกล้ พอถึงขนาดที่น้ำมันโหระพาทดสอบกับลูกยุงได้ผลดีในงานทดลองบางงาน
  • ดอกดาวเรือง ดอกสีสดใส มีกลิ่น “พิเธอร์ทรัม (pyrethrum)” ซึ่งเป็นสารที่แมลงหลายชนิดไม่ชอบ จึงช่วยลดการเข้ามาของยุงได้บ้าง

แมงลักแมว นอกจากแมวจะชอบแล้ว กลิ่นน้ำมันหอมระเหยของใบแมงลัก มีงานวิจัยบางชิ้นระบุว่าสามารถไล่ยุงได้มากกว่าสาร DEET (สารกันยุง) ในบางกรณี

ทำไมยุงถึงกลัวต้นไม้พวกนี้?

เหตุผลที่ต้นไม้บางชนิดสามารถ "ไล่ยุง" ได้ มาจาก สารออร์แกนิกในน้ำมันหอมระเหย ที่ต้นไม้ผลิต เช่น citronella, linalool, pyrethrum หรือกลิ่นสมุนไพรจัดๆ เหล่านี้ จะไปรบกวนประสาทรับกลิ่นของยุง ทำให้ยุงสับสนหรือไม่สามารถหากลิ่นมนุษย์ได้ง่าย และจึงไม่เข้ามาใกล้บ้าน

อย่างไรก็ตาม งานวิจัยหลายชิ้นชี้ว่า ต้นไม้เพียงอย่างเดียวอาจไม่เพียงพอในการป้องกันยุงเพียงอย่างเดียว ต้องอาศัยวิธีร่วม เช่น กำจัดแหล่งน้ำขัง ปิดซอกมุม และใช้พัดลมหรือมุ้งร่วมด้วย เพื่อให้ประสิทธิภาพรวมสูงขึ้น

• ปลูกใกล้จุดที่มียุงเข้า เช่น หน้าต่าง ประตู ระเบียง หรือจุดนั่งเล่นกลางแจ้ง
• ใช้กระถางที่สามารถเคลื่อนย้ายได้ เพื่อให้สามารถเปลี่ยนตำแหน่งตามฤดูกาลหรือแสงแดด
• ดินควรเป็นดินร่วนปนทราย ระบายน้ำได้ดี หลีกเลี่ยงการขังน้ำ
• ตัดแต่งกิ่งใบบ่อย ๆ เพื่อกระตุ้นการปล่อยน้ำมันหอมระเหยออกมามากขึ้น
• ในบางช่วง บดใบหรือใช้ใบสด ๆ วางในบริเวณที่ต้องการให้ไล่ยุงเพิ่มเติม

ข้อจำกัดที่ควรรู้

ถึงแม้ต้นไม้ไล่ยุงจะช่วยลดจำนวนยุงได้ในระยะรอบบ้าน แต่ไม่สามารถทดแทนการใช้มุ้ง หรือมาตรการป้องกันอื่นๆ ได้ 100% โดยเฉพาะยุงสายพันธุ์บางชนิดที่ไม่ไวต่อกลิ่นบางชนิด และเมื่ออยู่ห่างจากต้นไม้ กลิ่นอาจจางลง จึงควรใช้ร่วมกับมาตรการอื่นๆ ควบคู่ไปด้วย

การเลือกปลูกต้นไม้หลายชนิดผสมผสานกัน เช่น ตะไคร้ + โรสแมรี + ดาวเรือง จะช่วยเสริมฤทธิ์ไล่ยุงได้กว้างขึ้น เพราะกลิ่นที่หลากหลายอาจรบกวนระบบประสาทรับกลิ่นของยุงได้ดีกว่าแบบเดียว