ปูนาเป็นอาหารพื้นบ้านที่คุ้นเคยกันดี โดยเฉพาะในช่วงหน้าร้อน หากปรุงอย่างถูกวิธี ก็จะกลายเป็นเมนูที่ทั้งอร่อยและมีคุณค่าทางโภชนาการ ช่วยคลายร้อนได้ดีสำหรับมื้ออาหารของครอบครัว

อาหารที่ดีต่อกระดูกและข้อ

ตามศาสตร์แพทย์แผนตะวันออก ปูนามีฤทธิ์เย็น รสเค็ม ช่วยลดความร้อนในร่างกาย ขับพิษ และช่วยให้ร่างกายสดชื่นในวันที่อากาศร้อนอบอ้าว

จุดเด่นของปูนาคือน้ำซุปที่มีรสหวานธรรมชาติ ไม่เลี่ยน จึงเหมาะมากสำหรับเมนูหน้าร้อน

อาหารจากปูมักช่วยกระตุ้นความอยากอาหาร แม้ในวันที่อากาศร้อนจนหลายคนเบื่ออาหาร

ปูนาเป็นอาหารที่อุดมด้วยสารอาหารสำคัญ เช่น โปรตีน ไขมัน คาร์โบไฮเดรต แคลเซียม เหล็ก ฟอสฟอรัส และกรดอะมิโนจำเป็น

นอกจากนี้ยังมีวิตามินหลายชนิด เช่น วิตามินบี วิตามิน PP และวิตามิน B6 จึงถือเป็นอาหารที่ดีต่อกระดูกและข้อ ช่วยป้องกันโรคกระดูกพรุน เสริมสร้างร่างกาย และบำรุงสุขภาพ

วิธีเตรียมปูนาอย่างถูกต้องเพื่อความปลอดภัย

อย่างไรก็ตาม ผู้เชี่ยวชาญด้านโภชนาการเตือนว่า การกินปูนาต้องเตรียมให้สะอาดอย่างถูกวิธี

แม้จะมีประโยชน์ แต่ปูนาอาศัยอยู่ตามบ่อ โคลน และแหล่งน้ำธรรมชาติ จึงอาจมีพยาธิหรือเชื้อแบคทีเรียปะปนอยู่ หากล้างไม่สะอาด

ปูตัวผู้มักตัวใหญ่ มีเนื้อมาก แต่มันปูน้อยกว่า ส่วนปูตัวเมียจะมีมันปูมาก โดยเฉพาะตัวเล็กจะมีรสมันอร่อยเป็นพิเศษ

ดังนั้น ไม่ว่าจะเป็นปูตัวผู้หรือตัวเมียก็มีคุณค่าทางอาหารทั้งคู่ แต่หลายคนมักเลือกปูตัวเมียเพราะเมื่อนำไปต้มแกงจะได้มันปูสีเหลืองหอมมัน ส่วนปูตัวผู้จะมีเนื้อเยอะและน้ำหวานกว่า

สามารถเลือกได้ตามความชอบ แต่สิ่งสำคัญคือ ปูต้องสด ไม่มีกลิ่นเหม็น มีขาและก้ามครบ แข็งแรง และไม่ควรเลือกปูที่ตัวใหญ่หรือเล็กเกินไป รวมถึงไม่ควรซื้อปูที่ตายแล้ว

สำหรับปูนา ขั้นตอนการเลือกและการปรุงสำคัญมาก เพราะไม่เพียงช่วยเพิ่มความอร่อยและความหวานของน้ำแกง แต่ยังช่วยลดความเสี่ยงจากอาหารเป็นพิษอีกด้วย

ควรเลือกปูที่ยังมีชีวิต ล้างหลายครั้งเพื่อล้างโคลนและสิ่งสกปรกออก จากนั้นแช่น้ำสะอาดประมาณ 1–2 ชั่วโมง เพื่อให้ปูคายสิ่งสกปรก หรืออาจแช่น้ำเกลือผสมเหล้าขาวเล็กน้อยประมาณ 10–15 นาที

ตอนแกะปู ต้องเอากระดอง ส่วนท้อง ปาก และปอดปูออกให้หมด เพราะเป็นส่วนที่มักมีทรายและกลิ่นคาว

ควรระวังก้ามปู เพราะมีหนามแหลมที่อาจทำให้มือเป็นแผลได้

ส่วนมันปูควรค่อย ๆ แกะอย่างเบามือ เพื่อรักษาความหอมมันตามธรรมชาติไว้

หลังทำความสะอาดแล้ว ตัวปูสามารถนำไปตำหรือบดละเอียด แล้วกรองเอาแต่น้ำไว้ทำแกงปูหรือขนมจีนน้ำยาปู หากต้องการรสชาติแบบดั้งเดิม ควรตำด้วยมือ เพราะจะทำให้เนื้อปูฟูและหอมกว่า

ขั้นตอนการกรองปูถือว่าสำคัญมาก ควรผสมเนื้อปูบดกับน้ำประมาณ 1–1.5 ลิตร คนให้เข้ากัน พักให้ตกตะกอน แล้วกรองเอาแต่น้ำใสผ่านตะแกรงเพื่อแยกเศษปูออก

ที่สำคัญ ห้ามกินปูตายเด็ดขาด เพราะเสี่ยงต่ออาหารเป็นพิษสูง

แม้ปูจะมีคุณค่าทางอาหารมาก แต่เมื่อปูตาย สารอาหารบางชนิดจะเปลี่ยนเป็นสารพิษ ซึ่งอาจทำให้เกิดอาการปวดท้อง อาเจียน หรืออาหารเป็นพิษรุนแรงได้

ปูที่ตายนานจะสร้างสารพิษมากขึ้น และหากปรุงไม่สุกหรือไม่สะอาด อาจทำให้เกิดอาการอาหารเป็นพิษเฉียบพลันได้ง่าย

ปูนาเป็นอาหารที่ช่วยคลายร้อนในหน้าร้อนได้ดี โดยเฉพาะเมื่อนำมาปรุงร่วมกับผักต่าง ๆ เช่น ผักปอ มะระน้ำ ตำลึง หรือผักหวาน

อย่างไรก็ตาม อาหารชนิดนี้ไม่เหมาะกับทุกคน เพราะผู้ที่แพ้อาหารทะเลอาจมีอาการรุนแรงจนต้องเข้ารับการรักษาฉุกเฉินได้

เมนูปูนาคลายร้อนยอดนิยมในหน้าร้อน

ขนมจีนน้ำยาปูนา

เป็นเมนูยอดฮิตในช่วงอากาศร้อน น้ำซุปปูรสหวานธรรมชาติ ผสมกับมะเขือเทศรสเปรี้ยวอ่อน ๆ และมันปูหอมมัน กินคู่กับผักสดยิ่งอร่อยสดชื่น

หากกินคู่กับผักบุ้ง ถั่วงอก หรือผักสลัดซอย จะช่วยเพิ่มความสดชื่นมากขึ้น

แกงปูใส่ผักและเผือก

แกงปูถือเป็นเมนูประจำหน้าร้อนของหลายครอบครัว โดยเฉพาะทางภาคเหนือของเวียดนาม

น้ำแกงหวานธรรมชาติ ผักสดนุ่ม เผือกเนื้อหนึบ และมันปูรสเข้มข้น ช่วยกระตุ้นความอยากอาหารและให้สารอาหารครบถ้วน

ปูผัดซอสมะขาม

หากอยากเปลี่ยนรสชาติ สามารถทำปูผัดมะขามได้ รสเปรี้ยวหวานกลมกล่อม ซอสมะขามเคลือบทั่วชิ้นปู ทำให้อร่อยจนหยุดกินยาก

มะขามยังมีกรดทาร์ทาริกและโพลีฟีนอลธรรมชาติ ซึ่งช่วยลดความเครียดจากอนุมูลอิสระและดีต่อสุขภาพ

ในช่วงหน้าร้อน เมนูปูผัดมะขามกรอบ ๆ ก็เป็นอีกทางเลือกที่น่ากินไม่น้อย