เปิด 10 เขตเสี่ยงจมน้ำในกรุงเทพฯ หากไม่เร่งแก้ปัญหา ก่อนระดับน้ำทะเลสูงขึ้นในอนาคต

ปัญหาน้ำท่วมและระดับน้ำทะเลที่เพิ่มสูงขึ้น กลายเป็นหนึ่งในความท้าทายสำคัญของกรุงเทพมหานครที่ถูกพูดถึงมากขึ้นในช่วงหลายปีที่ผ่านมา

โดยมีการคาดการณ์ว่าในปี 2050 หรืออีกประมาณ 24 ปีข้างหน้า ระดับน้ำทะเลอาจสูงขึ้นอีกประมาณ 20-30 เซนติเมตร ซึ่งถือเป็นความเสี่ยงสำคัญต่อหลายพื้นที่ของกรุงเทพฯ ที่ปัจจุบันมีระดับความสูงต่ำกว่าน้ำทะเลอยู่แล้ว

นอกจากปัญหาระดับน้ำทะเลที่เพิ่มขึ้น กรุงเทพฯ ยังต้องเผชิญกับปัจจัยอื่น ๆ ทั้งเรื่องดินทรุด โครงสร้างพื้นฐานใต้ดินที่เริ่มน่าเป็นห่วง รวมถึงการขยายตัวของเมืองที่ทำให้พื้นที่รับน้ำตามธรรมชาติลดลงอย่างต่อเนื่อง

4 ปัจจัยหลักที่ทำให้กรุงเทพฯ เสี่ยงน้ำท่วมหนักขึ้น

1. ปริมาณฝนเพิ่มขึ้นต่อเนื่อง
ปัจจุบันมีรายงานว่าปริมาณฝนเฉลี่ยเพิ่มขึ้นประมาณ 5-10% ต่อปี ส่งผลให้หลายพื้นที่ของกรุงเทพฯ ต้องเผชิญฝนตกหนักและน้ำรอการระบายบ่อยขึ้น

2. ปัญหาดินทรุด
ในอดีต กรุงเทพฯ เคยมีอัตราดินทรุดสูงถึงปีละประมาณ 100 มิลลิเมตร จากการใช้น้ำบาดาลจำนวนมาก แม้ปัจจุบันจะมีมาตรการควบคุมการเจาะน้ำบาดาลแล้ว แต่อัตราดินทรุดยังคงอยู่ที่ประมาณ 10-20 มิลลิเมตรต่อปี

3. ระดับน้ำทะเลสูงขึ้น
ทั้งบริเวณอ่าวไทยและทะเลอันดามันมีแนวโน้มระดับน้ำทะเลเพิ่มขึ้นเฉลี่ยประมาณ 3 มิลลิเมตรต่อปี ซึ่งอาจส่งผลกระทบโดยตรงต่อพื้นที่ลุ่มต่ำของกรุงเทพฯ

4. เมืองขยายตัว พื้นที่รับน้ำลดลง
การขยายตัวของเมืองและความหนาแน่นของชุมชน ส่งผลให้พื้นที่สีเขียวและพื้นที่ชุ่มน้ำของกรุงเทพฯ ลดลงมากกว่า 50% ทำให้เมื่อเกิดฝนตกหนักหรือน้ำเหนือไหลลงมา เมืองมีพื้นที่รองรับน้ำน้อยลง

10 เขตในกรุงเทพฯ ที่มีความเสี่ยงจมน้ำสูง

ข้อมูลจากงานศึกษาที่ถูกเผยแพร่ผ่าน ResearchGate ระบุว่า หากไม่มีมาตรการแก้ไขอย่างจริงจัง หลายพื้นที่ในกรุงเทพฯ มีโอกาสเผชิญปัญหาน้ำท่วมรุนแรงและเสี่ยงจมน้ำในอนาคต โดยแบ่งพื้นที่เสี่ยงออกเป็นหลายโซน ดังนี้

เขตริมแม่น้ำเจ้าพระยา

- บางคอแหลม
- บางรัก
- ธนบุรี
- บางกอกใหญ่
- บางกอกน้อย

เขตที่อยู่ต่ำกว่าระดับน้ำทะเล

- บางนา
- บางกะปิ
- รามคำแหง

เขตที่มีปัญหาระบบระบายน้ำ

- บางเขน
- ดอนเมือง

แนวทางป้องกันและรับมือปัญหา

ผู้เชี่ยวชาญมองว่า กรุงเทพฯ ยังสามารถลดความเสี่ยงจากปัญหาน้ำท่วมและน้ำทะเลหนุนได้ หากมีการวางแผนและดำเนินมาตรการอย่างต่อเนื่อง เช่น

ปรับปรุงระบบระบายน้ำ
- ทั้งการขุดลอกคูคลอง สร้างอุโมงค์ระบายน้ำ และเพิ่มประสิทธิภาพสถานีสูบน้ำในพื้นที่เสี่ยง

บริหารจัดการน้ำอย่างมีประสิทธิภาพ
- วางแผนการใช้น้ำและการระบายน้ำให้เหมาะสม รวมถึงรับมือสถานการณ์น้ำท่วมได้รวดเร็วขึ้น

พัฒนาอาคารและโครงสร้างพื้นฐานให้รองรับน้ำท่วม
- ออกแบบสิ่งปลูกสร้างให้สามารถรับมือกับน้ำท่วมได้มากขึ้นในอนาคต

สร้างความตระหนักรู้ให้ประชาชน
- ให้ความรู้เกี่ยวกับปัญหาสิ่งแวดล้อมและการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ เพื่อให้ทุกฝ่ายร่วมกันลดความเสี่ยงในระยะยาว

แม้ปัจจุบันกรุงเทพฯ จะยังไม่เผชิญสถานการณ์จมน้ำตามที่หลายฝ่ายกังวล แต่ข้อมูลและแนวโน้มที่เกิดขึ้นสะท้อนว่า เมืองหลวงของไทยกำลังเผชิญความท้าทายด้านสิ่งแวดล้อมครั้งสำคัญ ซึ่งต้องอาศัยทั้งการวางแผนระยะยาวและความร่วมมือจากทุกภาคส่วน