ความลับนอกโลก! เผยเหตุผลนักบินอวกาศหญิงต้องเลื่อนประจำเดือนก่อนขึ้นท่องอวกาศ

เลือดจะไหลย้อนกลับไหม? ไขข้อสงสัย "วันนั้นของเดือน" ของนักบินอวกาศหญิงเมื่ออยู่ในภาวะไร้แรงโน้มถ่วง

นับตั้งแต่การท่องอวกาศครั้งแรกของมนุษยชาติในปี 1961 มีนักบินอวกาศหลายร้อยคนได้เดินทางออกไปปฏิบัติภารกิจนอกโลก ซึ่งในจำนวนนั้นมีสัดส่วนของ "นักบินอวกาศหญิง" เพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ และพวกเธอได้ก้าวเข้ามามีบทบาทสำคัญทั้งบนสถานีอวกาศนานาชาติ (ISS) รวมถึงโครงการสำรวจอวกาศต่าง ๆ ทั่วโลก

ทว่า ต่างจากนักบินอวกาศชาย เพราะนักบินอวกาศหญิงจำเป็นต้องวางแผนและรับมือกับสภาวะทางร่างกายที่ละเอียดอ่อนเป็นพิเศษ นั่นคือ "รอบเดือน" หรือการมีประจำเดือน ในสภาวะไทร้แรงโน้มถ่วง

จากข้อกังขาในอดีต สู่ความเข้าใจทางวิทยาศาสตร์การแพทย์

ในช่วงทศวรรษ 1960 เมื่อ NASA เริ่มดำเนินโครงการคัดเลือกนักบินอวกาศ เคยมีกลุ่มผู้หญิงมากความสามารถที่ผ่านการทดสอบสภาพร่างกายและความเชี่ยวชาญอย่างเข้มงวด แต่เนื่องจากงานวิจัยทางการแพทย์ในสมัยนั้นยังจำกัด ผู้เชี่ยวชาญหลายคนจึงกังวลว่า สภาวะไมโครเกรวิตี (Microgravity) หรือสภาวะน้ำหนักไร้แรงโน้มถ่วง อาจส่งผลให้ประจำเดือนไหลย้อนกลับหรือกระทบต่อสุขภาพและประสิทธิภาพในการทำงานของพวกเธอ ซึ่งเป็นหนึ่งในเหตุผลหลักที่ทำให้ผู้หญิงเสียโอกาสในการเข้าร่วมภารกิจอวกาศยุคแรก ๆ

แต่เมื่อเวลาผ่านไป ผลการวิจัยทางการแพทย์การบินและอวกาศได้พิสูจน์แล้วว่า ข้อกังวลในอดีตส่วนใหญ่นั้นไม่เป็นความจริงเลย! ผู้หญิงสามารถปฏิบัติหน้าที่นอกโลกได้ดีไม่แพ้ผู้ชาย หากได้รับการเตรียมพร้อมทางสุขภาพและโลจิสติกส์ที่เหมาะสม

จะเกิดอะไรขึ้น หากมีประจำเดือนในสภาวะไทร้แรงโน้มถ่วง?

ขัดกับความเชื่อของคนส่วนใหญ่ เลือดประจำเดือนจะ "ไม่ไหลย้อนกลับ" หรือคั่งค้างภายในร่างกายเมื่ออยู่ในอวกาศ เพราะมดลูกสามารถบีบตัวตามธรรมชาติเพื่อขับประจำเดือนออกมาได้ตามปกติ แต่สิ่งที่แตกต่างคือ ในสภาวะไม่มีแรงโน้มถ่วง เลือดประจำเดือนจะไม่ไหลลงมาตามแรงดึงดูดเหมือนบนโลก แต่จะจับตัวเป็นหยดน้ำทรงกลมลอยอยู่ในอากาศ หากไม่ได้รับการซึมซับอย่างทันท่วงที

แม้การมีประจำเดือนจะไม่ส่งผลอันตรายร้ายแรงต่อชีวิตโดยตรง แต่มันสร้างความยุ่งยากอย่างมากในการรักษาความสะอาดส่วนบุคคล ทั้งยังต้องเพิ่มน้ำหนักและพื้นที่ในการขนส่งผ้าอนามัยหรือแทมพอน (Tampon) สำหรับภารกิจที่ต้องอยู่นานหลายเดือน

นอกจากนี้ อาการข้างเคียงประจำเดือน เช่น ปวดท้องเกร็ง อารมณ์แปรปรวน หรือความอ่อนเพลีย ยังอาจส่งผลต่อประสิทธิภาพในการทำงานภายใต้สภาวะกดดันสูงในอวกาศอีกด้วย

เหตุผลแท้จริง: ทำไมต้องใช้ยาคุมกำเนิดชะลอ "วันนั้นของเดือน"?

เพื่อลดความยุ่งยากในชีวิตประจำวันบนสถานีอวกาศ นักบินอวกาศหญิงส่วนใหญ่จึงเลือกที่จะ **ใช้ยาคุมกำเนิดชนิดฮอร์โมนอย่างต่อเนื่อง** เพื่อระงับการมีประจำเดือนเป็นการชั่วคราวก่อนและระหว่างปฏิบัติภารกิจ

การเลื่อนรอบเดือนด้วยวิธีนี้ ช่วยลดภาระการเตรียมสัมภาระสัมผัสส่วนตัว ประหยัดทรัพยากรน้ำบนสถานีอวกาศ และช่วยให้นักบินอวกาศหญิงสามารถโฟกัสกับการทำงานได้อย่างเต็มที่ 100%

ทั้งนี้ แพทย์การบินอวกาศเน้นย้ำว่า การใช้ยาคุมกำเนิดเป็นทางเลือกส่วนบุคคล ที่อยู่ภายใต้การดูแลอย่างใกล้ชิดของแพทย์ ไม่ใช่ข้อบังคับสำหรับนักบินอวกาศหญิงทุกคน นอกจากยาคุมชนิดเม็ดแล้ว บางคนอาจเลือกใช้วงแหวนคุมกำเนิด หรือการฝังเข็มคุมกำเนิด เพื่อกดการมีประจำเดือนในระยะยาวโดยไม่ต้องคอยกินยาทุกวัน

นวัตกรรมอนาคตเพื่อการท่องอวกาศระยะยาว

ปัจจุบัน องค์กรอวกาศชั้นนำทั่วโลกยังคงศึกษาวิจัยทางเลือกใหม่ ๆ เพื่อช่วยให้นักบินอวกาศหญิงปรับตัวได้ดียิ่งขึ้นสำหรับภารกิจที่ยาวนานขึ้น เช่น การเดินทางไปดาวอังคาร โดยเน้นไปที่การพัฒนานวัตกรรมปรับสมดุลฮอร์โมนที่มีผลข้างเคียงน้อยที่สุด รวมถึงอุปกรณ์ฝังปล่อยฮอร์โมนระยะยาวรุ่นใหม่

ท้ายที่สุด เรื่องระบบสืบพันธุ์และการมีประจำเดือนไม่ใช่เรื่องต้องห้ามหรืออุปสรรคในการสำรวจอวกาศอีกต่อไป ด้วยความก้าวหน้าทางการแพทย์ยุคใหม่ นักบินอวกาศหญิงสามารถปฏิบัติภารกิจระยะยาวนอกโลกได้อย่างปลอดภัยและมีประสิทธิภาพเท่าเทียมกับนักบินอวกาศชายทุกประการ